Distribuir contido

Latinoamérica

Distribuir

Distribuir contido

Boa parte do traballo do IGADI plásmase en numerosos artigos e colaboracións en prensa e revistas especializadas.

Para unha mellor clasificación e localización dos actuais 2171 artigos que integran a sección de Análise e Opinión, temos dividido estes nos seguintes apartados temático/xeográficos:

14/07/2016
14/07/2016
IGADI

Nunha visible carreira contra o tempo, acosado pola gravidade da crise socioeconómica, dos esforzos opositores por propiciar un referendo revogatorio contra o seu mandato para 2016, das vicisitudes dun incerto diálogo político avaliado dende o exterior e, finalmente, das negociacións existentes na OEA sobre a posibilidade de adopción da Carta Democrática cara Venezuela, a decisión do presidente Nicolás Maduro de designar ao Ministro de Defensa, Vladimir Padrino, como abandeirado da Gran Misión Abastecemento Soberano e Seguro, outorgándolle practicamente a maior parte do peso político e do control decisivo á Forza Armada Nacional Bolivariana (FANB), determina un súbito epílogo do “post-chavismo”, ancorado en apoiarse inevitablemente no estamento militar ante a súa aparente incapacidade política e institucional para reverter a crise venezolana.

23/06/2016
23/06/2016
Praza Pública (Galicia)

O histórico anuncio por parte do goberno colombiano e a guerrilla das FARC de acordar a partir deste 23 de xuño un “cese ao fogo e de hostilidades bilateral e definitivo”, implica observar o final do conflito armado mais prolongado do hemisferio occidental, con mais de cinco décadas de confrontación. Con todo, este contexto ven precedido pola conxunción e confluencia de múltiples intereses hemisféricos por parte de diversos actores involucrados, gravitando dentro da dinámica das novas relacións establecidas entre Washington e América Latina que se albiscan na etapa post-Obama. Neste escenario cobra un peso específico a diplomacia cubana como epicentro desde 2012 das conversacións de paz colombianas, un factor que ven enmarcado polas expectativas estratéxicas contidas na apertura con EEUU e, colateralmente, coa evolución que a nivel internacional está adquirindo a necesidade de resolución da interminable crise venezolana.

16/06/2016
16/06/2016
Sermos Galiza

As recentes críticas realizadas polo secretario xeral da OEA, Luís Almagro, contra o goberno de Nicolás Maduro, que incluso repercutiron na invocación da Carta Democrática adoptada por este organismo en 2001 por presuntas violacións constitucionais en Venezuela, implican unha crise de carácter hemisférico na que se insiren diversos intereses xeopolíticos dentro dunha OEA contrariada pola súa perda de capacidade de influencia política e por problemas de índole financeiro que afectan a súa operatividade.

08/06/2016
08/06/2016
Praza Pública (Galicia)

Tres escenarios electorais acaecidos simultaneamente esta semana, a través de diversas eleccións en Perú, México e EUA, simbolizan a tramitación dunha etapa de cambios no contexto político hemisférico, onde a polarización no péndulo electoral advirte do ascenso dunha viraxe ideoloxicamente amorfa e de cariz tecnócrata, cuxa orientación política define agora un tránsito cada vez mais escorado cara o centrismo liberal. Coa excepción da crise venezolana, esta nova realpolitik hemisférica da conta da consolidación dun pragmatismo estacionario (Ecuador, Bolivia, Nicaragua) condicionado a acomodarse dentro deste novo establishment hemisférico. Con isto evidénciase que o anunciado final de ciclo progresista “antineoliberal” dominante na rexión na pasada década potenciará a partir de agora unha reconstitución das forzas políticas, a través dun equilibrio horizontal non menos atomizado, no que destacan a reaparición de tendencias outrora predominantes no escenario político.

31/05/2016
31/05/2016
IGADI

Unha análise de Yuri Fraccaroli, titulado en Dirección e Xestión Pública (Uvigo) e bacharel en Políticas Públicas (USP).

No curso do processo de impeachment vivenciado por Dilma Rousseff, um dos principais temas que tendiam a aparecer recorrentemente nos discursos de análise política e nos diversos debates públicos era o questionamento sobre qual seria a influência de elementos machistas e misóginos na crise política por ela vivenciada, sobretudo, em relação à sua capacidade de governabilidade e a progressiva perda de apoio popular.

19/05/2016
19/05/2016
IGADI

Son cada vez mais visibles as perspectivas sobre un irreversible final de ciclo en Venezuela. Ou, en todo caso, de recomposición do establishment político e institucional. O incerto (e non menos inquietante) é o seu desenlace. Ante o imparable deterioro socioeconómico, o contexto vese gravemente fracturado pola persistencia dunha crise de representatividade e de lexitimidade política, onde os principais actores involucrados (goberno, oposición, organismos e institucións públicas e estatais) intensifican o seu nivel de radical confrontación que escasamente posibilita a consecución de canais de consenso necesarios para reverter a peor crise da historia contemporánea venezolana. Unha crise que igualmente non escapa dos cambios de contexto político que se viven actualmente a nivel hemisférico, claramente regresivos para o “chavismo” ante o recente xiro reaccionario a nivel rexional.

13/05/2016
13/05/2016
IGADI

É cada vez mais evidente que, nas derradeiras décadas, a dinámica política en América Latina ven determinada pola profusión de cambios de péndulo contextualizados nun determinado ciclo electoral. Estes cambios normalmente coinciden con crises económicas derivadas da depreciación das materias primas nos mercados internacionais, así como por un inevitable cambio social posibilitado por políticas públicas inclusivas, que permiten o ascenso de novas clases sociais e das súas consecuentes demandas de participación política. Este contexto ven igualmente determinado pola insistente presión, por parte de diversos círculos de poder reaccionarios, no cometido de buscar “pasar páxina” tras un determinado ciclo hexemónico de perfil contrario aos seus intereses. Por tanto, o que vive actualmente Brasil non é unha casualidade nin unha excepcionalidade, como tampouco o é o cambio de perfil claramente tecnocrático que está adquirindo a actual recomposición de liderados políticos emerxentes neste ciclo electoral rexional.

09/05/2016
09/05/2016
Tempos Novos

Unha análise de Yuri Fraccaroli, titulado en Dirección e Xestión Pública (Uvigo) e bacharel en Políticas Públicas (USP). Lucas Aidar dos Anjos é bacharel en Dereito pola PUC-SP.

“Que Deus teña misericordia desta nación”. Con esas palabras, Eduardo Cunha, presidente da Cámara dos Deputados e principal articulador nesa casa do impeachment da presidenta do Brasil, Dilma Rousseff, manifestou seu voto en favor da admisibilidade do proceso que actualmente tramita no Senado. Aínda que o fundamento en xuízo fora a práctica por Rousseff das chamadas “pedaladas fiscais” (cuestión contábel e orzamentaria), os principais elementos utilizados polos parlamentares nas súas breves manifestacións facían mención á relixión, á “familia” (sexa en abstracto ou a propia familia dos deputados)  e a valores tradicionais. Estas manifestacións foran vistas con certo asombro por boa parte da sociedade brasileira, porén demostraron de maneira simbólica os principais pilares discursivos da maior corrente parlamentar da Cámara dos Deputados: o chamado “centrão”. Esta é a denominación dada a un grupo supra-partidário, heteroxéneo e sen liderado claro, pero que representa intereses de sectores moi relevantes, como o agronegocio, a industria, as relixións cristiáns e un conservadorismo pragmático.

25/04/2016
25/04/2016
IGADI

            En su Enfrentamiento de las Civilizaciones, Samuel P. Huntington establece una distinción entre la civilización occidental (que a su juicio se reduce a Europa, Estados Unidos, Canadá, Australia y Nueva Zelandia) y la civilización latinoamericana. Tras la cortesía de regalarnos una civilización propia se encuentran reflejados los prejuicios ancestrales de la esfera anglosajona hacia el mundo hispano. Sin embargo, más allá de éstos, Huntington puso el dedo en la llaga de un debate que aún no hemos logrado resolver los propios latinoamericanos: ¿Quiénes somos? ¿Somos o no parte de Occidente?

21/04/2016
21/04/2016
IGADI

Unha análise de Yuri Fraccaroli (Graduando en Gestão de Políticas Públicas pola Universidade de São Paulo) e Lucas Aidar dos Anjos (Bacharel en Direito pola Pontifícia Universidade Católica PUC/ São Paulo)

a)      Introdución

Conforme se noticia na prensa mundial, atópase en curso no Brasil un proceso que pode levar ao impeachment da presidenta da república Dilma Rousseff, elixida en 2014 para un segundo mandato, o cuarto consecutivo de seu partido, o Partido dos Traballadores (PT). Coa aprobación do parecer favorable elaborado pola comisión especial do impeachment en votación do día 11 de Abril, iniciouse o pasado 15 o proceso de avaliación na Cámara dos Deputados que se alongou ata o 17 de abril, en ritmo sen precedentes, que definiu o proseguimento do pedido de impeachment para o Senado Federal, ente responsábel polo xuízo de “crime de responsabilidade” por parte da líder máxima do Poder Executivo, segundo entendemento do Supremo Tribunal Federal (STF). Para que iso fora posible, a oposición necesitaba de dous terzos dos votos da Cámara dos Deputados, conforme prevé o artigo 51 da Constitución Brasileira. O resultado final foi de 367 votos favorables contra 137 contrarios ao pedido de impeachment.

26/03/2016
26/03/2016
IGADI

Unha reflexión de Ricardo Antunes, Professor Titular de Sociologia na UNIVERSIDADE DE CAMPINAS (UNICAMP/BRASIL)

Os governos do PT (Lula e Dilma) foram forte exemplo de representação dos interesses das classes dominantes, articulado a um projeto de melhoras pontuais, como o Bolsa-Família, para os assalariados e setores mais pobres. Enquanto o cenário econômico foi favorável, o pais parecia caminhar bem, mas com o agravamento da crise econômica, social e política, seu futuro é imprevisível. Já nas eleições de outubro de 2014 era possível perceber uma redução em seu apoio junto às frações burguesas, uma vez que o quadro recessivo antecipava a necessidade de mudanças profundas em sua política econômica para ajustar-se ao novo cenário.

11/03/2016
11/03/2016
IGADI

A súbita persecución xudicial contra o ex presidente Lula da Silva por presuntos casos de corrupción atiza aínda mais un panorama político brasileiro inmerso na tensión e nas incertezas, particularmente ante as expectativas dun eventual impeachment contra a presidenta Dilma Rousseff e pola consolidación dunha fase recesiva para a segunda economía a nivel hemisférico e un dos actores emerxentes na economía global. Estes factores reducen progresivamente o marxe de manobra dun gobernante Partido dos Traballadores (PT) cada vez mais dependente das alianzas institucionais, toda vez a crise política que está polarizando á sociedade brasileira, contextualizada dentro da contorna rexional pola visible regresión política das esquerdas a tenor dos recentes contextos electorais (Arxentina, Venezuela, Bolivia), afronta un panorama post-Lula e post-Dilma que pode anunciar reequilibrios no escenario político de cara aos próximos comicios presidenciais pautados para 2018.

24/02/2016
24/02/2016
Mundiario (Galicia-España)

A primeira derrota electoral de Evo Morales na súa prolífica década na presidencia, aspecto que lle imposibilita para postularse como candidato para outra reelección en 2019, implica observar tendencias en curso en América Latina, entre as que destaca a progresiva consolidación dunha cultura cívica e política tendente a fomentar un equilibrio de poderes públicos que contemporicen o fortalecemento de hexemonías políticas aparentemente inalterables, e cuxas repercusións se transmiten na súbita alteración do péndulo político existente no actual ciclo electoral hemisférico. Así, esta derrota electoral de Evo e do seu partido, Movemento ao Socialismo (MAS), implica observar con moderación as consecuencias políticas do mesmo, inéditas por abrir a veda dun proceso de sucesión presidencial que moi probablemente dominará a axenda política boliviana no que resta da actual lexislatura. 

23/02/2016
23/02/2016
IGADI

Durante siglos el sistema internacional se ha regido por principios que remontan su origen al Tratado de Westfalia. Celebrado en 1648, al concluir la sangrienta Guerra de los Treinta Años, el mismo sentó las bases del Estado moderno. Ello a partir de dos nociones básicas: la exclusividad de un territorio y la exclusión de actores externos en el manejo de los asuntos domésticos. Las dos nociones anteriores conllevaron de manera natural a una tercera: la igualdad soberana de los estados.

01/02/2016
01/02/2016
Praza Pública (Galicia)

Tres escenarios gravitarán na atención hemisférica e os pulsos xeopolíticos latinoamericanos para o 2016. O primeiro é, incuestionablemente, a crise política que vive Brasil ante o incremento da presión polo impeachment contra a presidenta brasileira Dilma Rousseff e a certificación dun cadro de progresiva recesión económica. Unha situación similar á venezolana, con maior probabilidade o escenario de maior tensión a nivel hemisférico, fraguada na elevada confrontación de poderes nun contexto de grave crise socioeconómica que determinará o incerto futuro da presidencia de Nicolás Maduro. O terceiro escenario ten que ver coa continuidade dun importante ciclo electoral en curso, que terá as súas próximas citas no referendo de reforma constitucional en Bolivia (21 de febreiro), nas presidenciais e parlamentarias de Perú (10 de abril), as estatais mexicanas (5 de xuño) e as presidenciais e rexionais nicaraguanas (novembro), todo isto sen esquecer o impacto hemisférico que terán as presidencias estadounidenses (1º de novembro). En perspectiva, estes e outros escenarios colaterais revelan diversas variables estratéxicas que permiten identificar os cambios nos equilibrios actualmente existentes a nivel hemisférico.

Tempo exterior: Revista de análise e estudos internacionais