Presenza-Opinión   / Latinoamérica
|
||||
| Bolivia desbloqueada Por Lino Pellitero (Vieiros, 20/12/2005) |
||||
|
Estar situado no mundo no posto 114 sobre 177 na renda per cápita, cun ingreso medio de 949 dólares anuais, o máis baixo da rexión, conxugado cunha profunda inequidade na distribución na renda nacional na que o 10% dos 9 millóns de bolivianos acumula o 45% da riqueza nacional... explica a razón das polifracturas nacionais ou das feridas abertas por antagonismos políticos, territoriais, étnicos ou de clase. O mapa que se debuxaba antes das eleccións do 18-D era o dunha Bolivia bloqueada entre faccións en permanente empate. Prevíase que se dos resultados saíse un Evo Morales presidente, estaría en minoría parlamentaria, bloqueado no Congreso e no Senado por unha oposición que triunfaría nas estreadas 9 gobernacións ou, polo menos, nas orientais da denominada Media lúa, ricas en Gas, engraxadas no libre mercado e con forte investimento estranxeiro. Se, pola contra, os resultados se pronunciasen polo ex-presidente Tuto Quiroga, axiña os partidarios de Morales e do seu partido, o Mas, bloquearían as estradas e as capitais, para desestabilizar o goberno e tombar ao presidente electo. Dende hai dous anos os partidos só tiñan forza como para vetarse mutuamente. Nada disto aconteceu. O líder indíxena disporá de 65 bancadas nun Congreso de 130 parlamentarios, terá 13 senadores dun total de 27, conseguiu 2 gobernadores entre as 5 gobernacións occidentais nas que foi claramente vencedora nas presidenciais. Por tanto, poderá gobernar sen ataduras, evitando ser un goberno entrampado á hora de ditar leis. Con certeza, a cómoda maioría electoral do Mas, excarcera ao futuro goberno dun posible bloqueo parlamentario, pero o novo presidente terá que abordar unha axenda demasiado quente, como para poder asegurar que non vai pasar á historia como o sexto presidente transitorio da curta democracia. Entre as súas prioridades programáticas están temas de complicada xestión como a nacionalización das empresas petroleiras estranxeiras ou a despenalización do cultivo da coca, permitindo a súa legalización para usos industriais. O segundo país de Sudamérica en reservas de gas vai renegociar todos os contratos coas multinacionais, xa que estima que son ilegais, porque o Congreso nunca os ratificou, tal como prescribe a lei. As relacións cos veciños van estar repletas de temas moi complexos, mesmo cos máis achegados dende o punto de vista ideolóxico. Con Lula terá que pactar a renegociación das contratos do gas da principal empresa brasileira, Petrobras. A Kirchner deberá aumentarlle considerablemente a factura do gas para cumprir a promesa electoral de encarecelo aos estranxeiros para abaratar o que se vende no interior. Co outro veciño do sur as cousas están aínda peor e as palabras de Evo Morales sobre a vella reivindicación territorial non invitan ao optimismo: “Non haberá diplomacia para Chile se hai mar para Bolivia”. Para abordar tan complicada axenda, vai contar coa estreita colaboración do seu vicepresidente, Álvaro García Linera, un ilustrado e brillante sociólogo, que comanda o grupo de intelectuais de esquerda co que armou o seu programa electoral. Este ex-guerrilleiro do Tupak Katari (EGTK), de principios dos 90, é hoxe un reputado analista internacional, representa a cara moderadora coa que Morales conseguiu atraer con éxito aos sectores medios-urbanos, inicialmente menos proclives ao perfil rural, pouco ilustrado e populista de Evo Morales. Con Liñera como vicepresidente pódese explicar mellor ese sorprendente 43,4% de votación para o Mas nos centros urbanos. A el vaille tocar fixar a complicadísima axenda programática do goberno. Quizais por iso mesmo, sexa quen proclame, para tranquilizar os mercados internacionais, que Bolivia seguirá sendo capitalista nos próximos 50 ou 100 anos; ou quen recoñeza que foi máis doado expulsar ás transnacionais como as da auga na Cochabamba, que poñer en pé empresas que funcionen. Na lista de prioridades terá que colocar inexorablemente o referendo de autonomía previsto para 2 de xullo de 2006, impulsado polo Comité Cívico Pro-Santa Cruz. A capital das gobernacións da Media lúa, aporta 617 millóns de dólares ao ano en concepto de impostos e denuncia que só reciben o 26%. Achega o 31% do PIB Nacional, o 62% das divisas, e recibe o 48% do investimento estranxeiro. Ao redor de Santa Cruz pode nuclearse a oposición política, económica e reabrirse o tema da territorialidade. O tándem Morales-Liñera non poderá esquecer, nin dilatar, en tan repleta axenda, o pago puntual da débeda social histórica que acumulan as masas emprobrecidas que o levaron á presidencia. Un conglomerado ben organizado que axiña premerá se non ve atendidos os seus graves problemas polo goberno. A tarefa que queda por diante é ben complexa para un equipo que vai chegar ao poder sen experiencia na xestión e con pouca rodaxe na vida parlamentaria, pero que ten a oportunidade de sentar as bases para sacar a Bolivia do súa postración histórica. A partir do 22 de xaneiro, o presidente Evo Morales ten a responsabilidade de ilusionar ao seu país con algo máis que proclamas electorais como “Causachun coca, wanuchun ianquis”, isto é, “Viva a coca, fora ianquis”. |
||||
|
||||
|
|
||||
|
 Instituto Galego de Análise e Documentación Internacional www.igadi.org ÚLTIMA REVISIÓN: 21/12/2005
|
