Tempo Exterior nº 5 segunda época - xullo/decembro 2002Volver ó sumario
 
Os chineses de ultramar e a súa participación na política de Taiwán


Fu-Mei Chang
 
 

O goberno da República de China concede unha gran importancia ós chineses de ultramar. En 1926, o Goberno nacionalista estableceu a Comisión dos Asuntos dos Chineses de Ultramar (en diante, a Comisión), dependente directamente do goberno central, que tiña atribuída a competencia de tódolos asuntos dos chineses de ultramar. Dende 1932 pasou a depender do Yuan Executivo ata hoxe en día.

A planificación da política sobre os chineses de ultramar está baseada en dous aspectos fundamentais recollidos na propia Constitución: “protexer os dereitos e intereses dos chineses de ultramar” e “axudar ós chineses de ultramar a desenvolverse”. Ó mesmo tempo, ten en conta a evolución da situación política e económica actual, as necesidades dos chineses de ultramar, etc, e planifica sinteticamente o obxectivo e a prioridade da política. Abrangue as seguintes materias: o servicio e o contacto coa comunidade chinesa de ultramar, a educación en ultramar, o desenvolvemento económico dos chineses de ultramar, a información e a propaganda en ultramar, o regreso dos estudiantes chineses de ultramar para seguir os seus estudios en Taiwán, os servicios informatizados, etc.

En virtude do carácter integral da administración gobernamental, a política para os asuntos dos chineses de ultramar tamén presenta unha faciana de continuidade e uniformidade. As tarefas de servicio ós cidadáns chineses residentes en ultramar deben integrar dende a base actual os distintos recursos nacionais e exteriores, seguir ampliando a extensión e o alcance do seu servicio, asistir e axudar enerxicamente ós chineses de ultramar a integrarse na clase principal da sociedade do país en que residen para promover o seu benestar e a prosperidade. Por iso, dentro das actuacións administrativas, tódalas organizacións ou individuos chineses de ultramar que “aman ferventemente a Taiwán e identifícanse coa República de China”, indistintamente da súa filiación política, da súa orixe étnica ou rexional, son igualmente obxecto dos servicios da Comisión.

A tendencia ó desenvolvemento da globalización é unha corrente inevitable deste século, e o fomento e desenvolvemento da política sobre os chineses de ultramar tamén debe axustarse a esta situación. Trátase de uni-las forzas nacionais e dos chineses de ultramar, de formar unha rede global dos chineses de ultramar, de busca-lo espacio para a cooperación e o desenvolvemento por medio do beneficio mutuo como base e da comunicación e o servicio como ponte, e tomando como base Taiwán, mirando cunha ampla visión o exterior, utiliza-lo pensamento global para abrir unha nova visión dos asuntos dos chineses de ultramar.


I. A política actual sobre os asuntos dos chineses de ultramar

A elección presidencial de 2000 supuso por primeira vez a alternancia de partidos políticos no poder durante os últimos cincuenta anos. Cando o, ata entón na oposición, Partido Democrático Progresista chegou ó poder, fun nomeada polo presidente Chen Shui-Bian presidenta desta Comisión. Dende que asumin o cargo, sempre estiven conforme coa idea de “acadar o consenso mediante a boa vontade e promove-la unidade mediante o servicio” para atender ós asuntos dos chineses de ultramar. Visitei activamente tódalas comunidades chinesas arredor do mundo coa intención de poder promover sen dificultade os asuntos dos chineses de ultramar. A continuación resumo a política do novo Goberno sobre este particular nos seguintes puntos:

1. Fomenta-la comunicación e o servicio ás comunidades chinesas de ultramar, promove-la unión e a harmonía, engloba-las forzas dos chineses de ultramar de todo o mundo e emprega-los valores universais da democracia e da paz co fin de impulsar unha relación interactiva e estable entre os dous lados do Estreito de Taiwán e consolida-la seguridade nacional.

2. Reforza-las funcións dos centros de servicio culturais e educativos para os chineses de ultramar, impulsa-lo sistema de voluntarios para os asuntos dos chineses de ultramar, animalos a participar nos intereses da súa comunidade local e nos asuntos públicos e a integrarse coas clases máis dinámicas da sociedade de destino, intentando conxuntamente o continuo desenvolvemento das comunidades chinesas de ultramar.

3. Estimula-lo ensino da lingua chinesa en ultramar, perfecciona-lo sistema de formación do profesorado de lingua chinesa, construír un sistema de coñecemento dixitalizado da cultura e a educación dos chineses de ultramar, amplificar “o Centro Mundial de Educación da Lingua Chinesa en Liña”, axudar ós medios de comunicación chineses de ultramar, apoiar ás comunidades chinesas na organización das principais actividades deportivas, artísticas e literarias, dirixir e asisti-los estudios en Taiwán para os novos chineses de ultramar, amplia-la matriculación de novos estudiantes da escola de educación por correspondencia e axudar ós chineses de ultramar a aprender novos coñecementos.

4. Adaptarse ás necesidades do desenvolvemento do país e ó cambio nas situacións económicas e comerciais internacionais, cultiva-las forzas económicas das empresas dos chineses de ultramar, impulsa-la inversión dos chineses de ultramar en Taiwán, reforza-la comunicación cos empresarios chineses e as organizacións comerciais chinesas de ultramar, e tomando como base Taiwán, extenderse a todo o mundo.

5. Estimular ós mozos chineses de ultramar a segui-los seus estudios na República de China, impulsa-lo ensino da formación técnica e profesional dos mozos chineses de ultramar, fortalece-la asistencia e o cuidado ós mozos chineses de ultramar que están realizando os seus estudios en Taiwán, reforza-los traballos de asistencia e comunicación cos chineses de ultramar graduados en Taiwán.

6. Fortalece-lo impulso das tarefas propagandísticas en ultramar, amplia-los efectos da propaganda, mellora-lo contido da Macroview Televisión, o Semanario Macroview e o Periódico Electrónico Macroview, aplica-la tecnoloxía de Internet para difundi-la experiencia de Taiwán e reuni-lo consenso nacional e de ultramar.


II. Os órganos do goberno relacionados coas tarefas dos asuntos dos chineses de ultramar

As tarefas da Comisión gardan relacións estreitas con outros órganos do goberno, coma o Ministerio de Asuntos Exteriores, o Ministerio do Interior, o Ministerio de Economía e a Oficina da Información do Goberno. A Comisión ten como obxecto das súas tarefas as comunidades chinesas de ultramar; en cambio, o Ministerio de Asuntos Exteriores ten como obxecto principal a relación cos gobernos estranxeiros e a comunidade internacional. No exterior, a protección dos cidadáns e os asuntos consulares entre dous gobernos son competencias do Ministerio de Asuntos Exteriores e dos seus organismos acreditados no estranxeiro. Tanto no exterior como dentro do país, os asuntos xerais relacionados directamente cos chineses de ultramar, coma o servicio e a asistencia ós residentes e ás asociacións chinesas de ultramar, ás comunicacións, á dirección e asistencia ás asociacións dos chineses de ultramar, á comunicación e información ás comunidades e organizacións dos chineses de ultramar das políticas do goberno, ó apoio á cultura e á educación e ás actividades económicas dos chineses de ultramar, son tarefas da Comisión.

As funcións do Ministerio de Asuntos Exteriores e da Comisión son distintas. A maioría dos chineses de ultramar posúen nacionalidade local, poden participar nos asuntos públicos, nas actividades políticas e económicas ou no impulso das actividades da diplomacia popular do país no que residen, nos que frecuentemente non é conveniente que o Ministerio de Asuntos Exteriores nin as súas institucións acreditadas no exterior interveñan; en cambio, a Comisión pode coordinar e axudar a través dos seus cargos honorarios coma os comisionados, os asesores e os conselleiros dos asuntos de ultramar. Estes cargos honorarios son persoeiros influentes e dirixentes das respectivas comunidades chinesas. En moitos países cos que non temos relacións diplomáticas, a través dos chineses residentes locais o goberno pode expandir con éxito as relacións gobernamentais.

Nas áreas de cultura e educación dos chineses de ultramar, a división das tarefas entre a Comisión e o Ministerio de Educación é como sigue: no exterior, as universidades e escolas universitarias establecidas polos chineses de ultramar son supervisadas polo Ministerio de Educación; o ensino secundario e primario, de formación profesional e o ensino complementario, son supervisados pola Comisión. A Comisión tamén dirixe o ensino por correspondencia e a distancia para os chineses de ultramar. Por outra banda, os asuntos dos estudios, os exames e a asignación dos estudiantes chineses de ultramar en Taiwán son tarefas do Ministerio de Educación. Atender ós estudiantes chineses de ultramar durante a súa estadía de estudios en Taiwán, o incentivo e a axuda durante os seus estudios, a dirección, a asistencia e a comunicación despois de graduarse, son tarefas da Comisión.

En canto á documentación dos chineses de ultramar, a Comisión é a institución intermedia encargada de asistir e de examinar a entrada e saída do país, a residencia e o establecemento permanente dos chineses de ultramar en Taiwán. O Ministerio do Interior é o organismo competente dos asuntos da entrada e saída do país, a residencia e o establecemento permanente da poboación nacional (que inclúe os chineses de ultramar) no país. A Comisión é o organismo competente para a identificación da condición dos chineses de ultramar. O Ministerio do Interior é o organismo competente para a confirmación da nacionalidade dos cidadáns nacionais (incluídos os chineses de ultramar).

No área económica e comercial dos chineses de ultramar, a Comisión é a responsable de dirixir e asistir ás empresas e ós negocios dos chineses de ultramar, dentro do país ou no estranxeiro, e desempeña xunto co Ministerio de Economía o papel de ponte entre os empresarios chineses de ultramar e os nacionais taiwaneses. A identificación do status de inversionistas chineses de ultramar en Taiwán e a comunicación e o servicio ás empresas dos chineses de ultramar son competencia da Comisión. O Ministerio de Economía é responsable das inversións dos cidadáns nacionais no estranxeiro e de examinar as solicitudes das inversións dos chineses de ultramar en Taiwán. En canto ás dificultades que atopan as empresas dos chineses de ultramar que invisten en Taiwán, a Comisión se coordinará co Ministerio de Economía para resolvelas conxuntamente.

A división de funcións entre a Comisión e a Oficina de Información do Goberno do Yuan Executivo consiste na diferencia dos obxectos ós que asisten e cos que se comunican. A Comisión contacta, asiste, dirixe e presta servicio a tódolos medios de comunicación en lingua chinesa xestionados polos chineses de ultramar no estranxeiro. A Oficina de Información do Goberno, ademais de se-lo organismo competente dos medios de comunicación nacional, ten atribuída a tarefa de comunicar cos medios de comunicación estranxeiros (non en lingua chinesa). Por outra banda, os obxectivos que ofrecen as informacións e noticias son distintos. A Comisión é quen ofrece as informacións e noticias principalmente ós chineses de ultramar de todo o mundo. A Oficina de Información do Goberno proporciona fundamentalmente as informacións á poboación do país e ós amigos estranxeiros no exterior.


III. Os emigrantes no estranxeiro e as organizacións dos chineses de ultramar

A Comisión é quen estima o número de chineses de ultramar segundo os últimos datos que as embaixadas, consulados, e as representacións acreditadas no estranxeiro reúnen a través dos gobernos estranxeiros e as asociacións e comunidades dos chineses de ultramar, e consulta os datos publicados polos gobernos estranxeiros referentes á estadística demográfica. Conforme coa estimación inicial, ata finais de 2001 o número de chineses no exterior (non inclúe Hong-Kong e Macao) era de 35.800.000 aproximadamente. Desta cifra, Asia agrupaba á meirande parte dos chineses de ultramar, e contaba con 27.820.000 persoas, o 77,7% do total; seguido por América, con 6.120.000 e un 17,1%; o resto se distribuía como segue: Europa, con 970.000; Oceanía, con 750.000; e África, con 140.000 persoas.

En canto ás organizacións das comunidades chinesas de ultramar, o número total de asociacións era de 4.180 ( non inclúe as áreas de Hong-Kong e Macao). Delas, América tiña 2.741 (65,6%); Asia tiña 866 (20,7%); Europa, 326 (7,8%); Oceanía, 150 (3,6%), e África, 98 (2,3%). Se o dividimos por países, os Estados Unidos de América ocupaban o primeiro lugar con 2.207 organizacións de chineses de ultramar (52,8%); séguelle Filipinas, con 333 organizacións e un 8%; o terceiro, Canadá, con 272 organizacións e o 6,5%.

A gran maioría das organizacións dos chineses de ultramar son de carácter xeral (o 19,2%), seguido polas organizacións industriais e comerciais, as rexionais, e as de parentesco, que representaban respectivamente o 11,6%, 10% e 9,7%.


IV. As interaccións entre os chineses de ultramar e o país, Taiwán

Os compatriotas chineses emigraron ó exterior en diferentes etapas. Distínguese, xeralmente, entre antigos compatriotas chineses de ultramar (a comunidade chinesa tradicional) e novos compatriotas chineses de ultramar (os emigrantes de Vietnam, Camboia e Laos de orixe chinesa, os emigrantes de Taiwán e os emigrantes de China continental). Cada grupo ten distintas orixes e por iso é inevitable que teñan distintas posicións; sen embargo, os chineses de ultramar, tanto os que emigraron anteriormente dende China continental, ou dende Vietnam, Camboia e Laos a causa das guerras, coma os novos emigrantes de China continental durante os últimos anos, ten un punto en común, a mesma tendencia na búsqueda da liberdade, da democracia, do benestar e da riqueza. En canto ás posicións dos novos emigrantes de Taiwán, son un reflexo da situación política actual do país, e asumen posturas comparativamente máis diversificadas.

Seguindo os ideais políticos de “exalta-la cultura tradicional, fomenta-la comunicación e o contacto, eleva-la calidade do servicio, impulsa-lo benestar dos chineses de ultramar, uni-las forzas de ultramar, promover transformacións e reformas no continente e crear unha nova conxuntura do país”, e a fin construír ademais unha rede de seguridad nacional e de lograr incrementar a visibilidade internacional, durante os últimos anos a Comisión reforzou globalmente as interaccións cos chineses de ultramar. As súas actuacións concretas son as seguintes:

1. Promove-la comunicación e as interaccións

En coordinación coa política do goberno, potencia-las tarefas de comunicación e contacto e de servicios ós chineses de ultramar e as súas organizacións; convidar ós dirixentes das comunidades chinesas de ultramar a visitar Taiwán para que coñezan mellor a actual política nacional e a realidade do progreso na actualidade, e axudar ás organizacións dos chineses de ultramar na formación dos seus membros máis destacados, a fin de solucionar o problema da sucesión.

2. Abrir un novo canal de comunicación e de coordinación

Por medio de diversas actividades, de seminarios ou simposios, invitar amplamente ás élites de nova xeración e de distintos grupos a visitar Taiwán e a investigar. Por unha banda, deste xeito poden coñecer mellor o progreso e a situación de Taiwán e asistir ó goberno para abrir unha segunda vía diplomática; por outra banda, mediante a comunicación directa por medio da participación nas actividades pódese facilitar un consenso común, uni-las comunidades chinesas de ultramar e reforza-la cohesión.

3. Potencia-la propaganda e difundir a cultura

Publicar e difundi-los medios de comunicación como “o Diario Macroview”, “o Periódico Electrónico Macroview”, “o Canal de Televisión Macroview”, etc, para potencia-la propaganda e informar da realidade. Enfatízase que a liberdade, a democracia e os dereitos humanos constitúen a principal corrente internacional, a fin de consolida-los sentimentos dos chineses de ultramar e de promover unha boa relación recíproca entre os emigrantes e o seu país, Taiwán.

4. Amplia-lo contacto e renova-los servicios

Durante os últimos anos, como consecuencia do incremento rápido dos novos emigrantes de China continental, estes forman gradualmente outra forza influente. A Comisión sopesa esta circunstancia e baseándose nunha actitude cautelosa e firme, progresivamente chega a contactar e comunicarse con eles, establece unha relación interactiva racional, fai que os novos emigrantes do continente chinés poidan integrarse completamente nas comunidades dos chineses de ultramar amigos de Taiwán, reunindo unha maior forza e dando un paso máis para impulsar o proceso de democratización de China continental.

5. Uni-los recursos e promover a colaboración

Actualmente a Comisión conta con 17 Centros de Servicio Cultural e Educativo dos Chineses de Ultramar no exterior. Ademais, nas rexións con maior poboación de chineses de ultramar hai 45 funcionarios de asuntos de chineses de ultramar que se adxuntan ás representacións acreditadas no exterior do Ministerio de Asuntos Exteriores. Os organismos acreditados no exterior continuarán reunindo recursos limitados mediante a organización de reunións e actividades literarias e artísticas, unindo as forzas de tódolos chineses de ultramar e promovendo a axuda mutua e a colaboración das comunidades locais, a fin de elevar a posición internacional dos chineses.


V. Os dereitos e intereses dos chineses de ultramar e a súa participación na política

No punto 5 do artigo 26, no 5 do primeiro párrafo do artigo 64 e no punto 5 do artigo 91 da Constitución da República de China, establécese o dereito de sufraxio dos cidadáns residentes no estranxeiro nas eleccións lexislativas. Tanto no párrafo 7 do artigo 18 e nas disposicións adicionais da Constitución, aprobados na primeira sesión extraordinaria da segunda Asemblea Nacional celebrada o 27 de maio de 1992, coma no párrafo 13 do artigo 10 das últimas disposicións adicionais revisadas o 25 de abril de 2000, disponse igualmente o seguinte: “O Estado debe garanti-lo dereito á participación política dos cidadáns residentes no exterior”. Iso demostra unha vez máis a importancia de garanti-lo dereito á participación política dos chineses de ultramar.

A Constitución garante o dereito dos chineses de ultramar á participación política, porque eles non soamente son cidadáns residentes no estranxeiro, senón que tamén son cidadáns da República de China. Deben gozar ademais do dereito á participación política porque cando o país se atope en situación de perigo ou desastre, eles deben ofrecer axuda en recursos humanos e materiais, pois a súa contribución ó país é moi importante. Actualmente os chineses de ultramar están promovendo con moito entusiasmo a “diplomacia popular”, abrindo unha “segunda vía”, impulsando o regreso de Taiwán á comunidade internacional por medio da diplomacia informal. Ó mesmo tempo axudan ó goberno a extende-la economía e o comercio no exterior e a acelerar a internacionalización económica de Taiwán. Por iso, garanti-lo dereito de participación política dos chineses de ultramar é afirmar e agradece-las súas contribucións ó país.

En canto á maneira de exercer o dereito de sufraxio dos chineses de ultramar, no primeiro párrafo do artigo segundo das disposicións adicionais da Constitución aprobados o 28 de xullo de 1994 pola Asemblea Nacional, dise: “o voto dos habitantes da área libre da República de China, residentes no exterior que volven ó país para exerce-lo dereito de voto, regúlase por lei”. No segundo párrafo do artigo 13 da “Lei de Elección e Destitución do Presidente e o Vicepresidente” aprobado polo Yuan Lexislativo dise: “Os electores que regresan ó país para exerce-lo dereito de sufraxio deben votar no colexio electoral da mesma localidade donde estaban inscritos no rexistro civil antes de saír do país”. Polo tanto, o exercicio do dereito de sufraxio dos chineses residentes no exterior non pode facerse por correo, soamente poden regresar persoalmente ó país para votar.

En xuño de 1996, o grupo de estudio e revisión da Lei de Elección e Destitución, dependente do Ministerio do Interior, convocou unha xuntanza especial para estudiar a posibilidade de admitir o voto por correo, xa que, iso implica a modificación da Constitución. Na actualidade os métodos para votar por correo ou votar fóra da localidade do empadroamento aínda están en proceso de estudio. Os organismos implicados chegan á conclusión de que é mellor que a posibilidade de votar por correo para os chineses de ultramar permaneza en espera ata que na propia illa de Taiwán se poña en práctica a posibilidade de votar fóra do lugar de empadroamento.

No que atinxe á ocupación de cargos públicos centrais polos chineses de ultramar, segundo o terceiro párrafo do artigo 31 da vixente Lei de Elección e Destitución dos Cargos Públicos dise que: “Os nacionais da República de China residentes no exterior e que cumpriran 23 anos, que nunca se inscribiran no Rexistro Civil ou que trasladaran o seu rexistro ó estranxeiro por un mínimo de 8 anos ininterrumpidos, poden inscribirse nun partido político establecido legalmente como candidatos ás eleccións a cargos públicos centrais para nacionais residentes no exterior”. O obxectivo desa lei é garanti-la participación política dos nacionais residentes no exterior. Na actualidade, o Yuan Lexislativo conta con 225 membros, e deles 8 son lexisladores elixidos polos chineses de ultramar mediante un acordo de reparto proporcional da representación política partidaria.


VI. Conclusión

Os chineses de ultramar e o desenvolvemento de Taiwán son dous aspectos intimamente inseparables. Os chineses de ultramar constitúen un recurso importante do país e unha forza esencial para apoia-la modernización da República de China. O reto e a competencia dos asuntos dos chineses de ultramar no novo século consiste en que poidan dominar correctamente as principais magnitudes das correntes dominantes internacionais. Ademais o seu excelente traballo e a rapidez de reacción poderá atraer a solidariedade e o apoio dos chineses de ultramar que tamén influirá na comprensión e no apoio da comunidade internacional cara a República de China.

Debido a que dentro da estreita relación existente entre os chineses de ultramar e o desenvolvemento do país a Comisión desempeña en todo momento o papel esencial de ponte, desenvólvese complementariamente unha función magnetizadora de prestación de servicio ós chineses de ultramar que favorece a solidariedade e a confianza de tódolos chineses de ultramar, con independencia da súa condición continental ou non. De contado, a Comisión seguirá promovendo continua e igualmente as tarefas dos asuntos dos chineses de ultramar, axustándose ás novas tendencias da época, utilizando a perspectiva da aldea global e a idea do pensamento da globalización, promovendo integralmente as indispensables tarefas administrativas que polo seu servicio e orientación, ofrecen ós chineses de ultramar parámetros de alta eficiencia e calidade.

Fu-Mei Chang é presidenta da Comisión para os Asuntos dos Chineses de Ultramar da República de China-Taiwán.

 
Volver ó sumario

Volver ó principio


Ir á páxina de inicio
Instituto Galego de Análise e
Documentación Internacional
www.igadi.org

ÚLTIMA REVISIÓN: 09/03/2003