Actualidade Exterior / nº 82-17/2002 de 29 de xullo Volver ó índice
España-Marrocos: antes e despois de Perejil
 
 
Presentación

     
    Durante cuarenta anos, o pequeno enclave de Perejil se beneficiaba dun estatuto especial, aceptado por Marrocos e España nos termos de que nin o goberno español nin o goberno marroquino ocuparían a illa. Esa tese sen embargo viuse súbitamente alterada pola nova avaliación de Rabat, segundo a cal, Leila, se atopa baixo a soberanía de Marrocos.

As relacións hispano-marroquís están en crise, dende a chamada de Rabat ao seu embaixador en Madrid, en outubro de 2001. españa é o segundo socio comercial de Marrocos, despois de Francia. Os dous países asinaron un tratado de amizade e colaboración en 1991. pero os contenciosos bilaterais, especialmente a pesca, a inmigración clandestina e o conflicto do Sahara Occidental, no que Rabat acusa a Madrid de apoiar as teses da Fronte Polisario, dificultan o entendemento.

Nos días previos á ocupación da illa Perejil, nos medios marroquís se acusaba á diplomacia española de alentar unha política de chantaxe e de desacreditación de Rabat aos ollos da opinión pública europea e internacional. A lista de presuntos agravios semella interminable: a pretensión de aprobar no cumio de Sevilla da UE unha resolución que contemplaba a imposición de castigos aos países que non controlen os seus fluxos migratorios, mesmo asimilando en determinados casos emigración clandestina e terrorismo; a hipotética suxestión formulada á súa maxestade El-Rei para que non respondera á presunta invitación de Mohammed VI para asistir ás festividades do seu matrimonio en tanto Marrocos non repuxera ao seu embaixador en Madrid; a autorización concedida a Repsol-Ypf para realizar prospeccións petrolíferas nas inmediacións das illas Canarias en augas que Marrocos reivindica como propias; a dura posición española nas negociacións de Bruxelas con Rabat a propósito do dossier agrícola; a invariable persistencia da actitude española en Nacións Unidas arredor do problema do Sáhara; mesmo a risa contida auspiciada dende algúns medios ante o anuncio de Rabat da detención dunha célula durminte de Al Qaida que estaba instalada no seu territorio, nutren ese escenario de hostilidades que envelena as relacións bilaterais. Mesmo o feito de que nas negociacións de España co Reino Unido a propósito de Xibraltar se produzan avances na liña do establecemento da soberanía compartida sobre o enclave, indignan a Rabat ante a ausencia de xestos na mesma liña a propósito de Ceuta e Melilla.

En plena precampaña electoral e cun monarca que precisa asentar o seu trono en medio de fortes tensións internas, as controversias co veciño do Norte poden representar un recurso doado para desviar a atención, reforzar as expectativas de determinadas opcións e grupos de influencia e mesmo atraguer certas simpatías internacionais (dende a Liga Árabe ata a Organización da Conferencia Islámica) fronte aos “novos atropellos da vella potencia colonial”. Pero a supervivencia de tan disparatos derroteiros é tan inviable como limitada.

Certo que as posturas están ben alonxadas en numerosos temas pero, sen dúbida, ambas partes interiorizaron xa a urxencia de recuperar un diálogo que contribúa a repensar as relacións bilaterais.
     
     
Índice

     
1   Perejil: una farsa en medio del drama marroquí”, por Ramón Tamames, en El Mundo, 19 de xullo de 2002.

El status quo sorprendentemente roto por Marruecos, en un movimiento que algunos consideran como pueril por lo equivocado, y que otros estiman maquiavélico, por las muchas conjeturas que sobre él pueden hacerse, se corresponde, fundamentalmente, con la actitud que está manteniendo España en las Naciones Unidas respecto del problema, transcendente para Marruecos, según se dice, del Sáhara Occidental.
     
2   El falso contencioso de la isla del Perejil”, por María Rosa de Madariaga, en El País, 17 de xullo de 2002.

Aunque no se nos oculta que los aspectos políticos del asunto dificultan que se lo examine con espíritu objetivo e imparcial, lo que interesa subrayar aquí es que el contencioso entre España y Marruecos carece de base histórica en que sustentarse y, por lo tanto, no tiene razón de existir.
     
3   Isla Perejil (Spain Morocco)”, por Wenceslao Segura González.

Este abandono de nuestros intereses locales en el Estrecho nos ha hecho olvidar asuntos importantes que se han producido. Entre ellos el interés mantenido por diversas potencias internacionales por la posesión y dominio de un pequeño islote, vecino de nuestra ciudad y conocido en castellano como isla Perejil y en árabe por Isla de Taura.
     
4   Spanish North Africa

Spain also has a claim over the uninhabited island of Perejil, northwest of Ceuta, but this is strongly disputed by Morocco.
     
5   Morocco-Spain dispute not heading to war”, en Stratfor.com, 15 de xullo de 2002.

Tensions between Morocco and Spain heated up this past week when Rabat troops to an island claimed by Madrid. But despite the involvement of military forces, neither side wants war, and some form of sanctions is more likely than a full-scale military conflict.
     
6   Morocco Armed Forces
     
7   Révélateur”, editorial de Libération (Rabat), 19 de xullo de 2002.

Au moment où les sages, les humanistes, les démocrates de la planète tentaient de réduire l'immense fracture entre le Nord et le Sud, entre l'Occident et l'espace arabo-musulman, au moment où le délire fanatique, attisé par les extrémistes des deux bords, commençait à peine à laisser percer quelques voix de la raison, à ce moment précis, M. Aznar et son gouvernement ont commis la pire provocation qui vient relancer le commerce des marchands de haine, leur discours infâmes et leurs idéologie du chaos.
     
8   Quelle mouche a piqué Senior Piqué?”, por Kamal Lahlou, en La Gazette du Maroc, 8 de xullo de 2002.

Depuis bien longtemps, ces responsables mènent, à notre egard, une politique de chantage caractérisée qui les a éloignés totalement des valeurs fondamentales sur lesquelles se basait l'amitié entre les peuples marocain et espagnol.
     
9   Voisinage”, editorial en l'Economiste, 19 de xullo de 2002.

Il y a les problèmes de voisinage (pêche, Sahara, Sebta…), mais ils sont de peu d'importance finalement face à d'autres enjeux. En effet, sur le détroit passent des lignes de forces peu banales: grands mouvements de populations, légaux pour le tourisme et les affaires, illégaux pour les migrations clandestines et la contrebande, commerces maritime et terrestre, y compris de matières stratégiques comme le pétrole; point de contact civilisationnel et donc de risques; lieu du développement ou de l'enterrement du projet euro-méditerranéen…
     
10   Ilot du Persil: tensions entre la France et l'Espagne”, por Jean-Pierre Stroobants, en Le Monde, 19 de xullo de 2002.

Explications: un doute est né quant à la propriété exacte du rocher du Persil. Et puis, Paris s'énerve. La France, qui a déjà manifesté sa mauvaise humeur après la publication du communiqué danois, bloque la publication d'un autre texte, mercredi soir. Il émane du Comité de politique et de sécurité, qui réunit, à Bruxelles, les ambassadeurs chargés de la défense. Le Quai d'Orsay souligne que l'affaire du Persil relève du bilatéral et n'est pas un différend entre le Maroc et l'Union. La France invite l'UE à ne pas prendre parti et à retrouver son rôle de "modération" et d'"encouragement".
     
11   Herculean folly”, en The Times, 19 de xullo de 2002.

The storming of Parsley Island, a speck of rock within swimming distance of the Moroccan coast, has been hailed throughout Spain as a famous victory, a second reconquista that has again driven out encroaching Moors. Spain is proud to have repulsed what it gravely pronounced to be the first invasion of Western Europe since the Second World War, all without recourse to Nato's Article 5. Sadly for Romano Prodi, it did not even call on the European Union's phantom Rapid Reaction Force. The EU's bumbling President had excitedly called in Morocco's envoy to warn him of the “pernicious consequences” that would result from its “occupation” of “territory of the Union”.
Volver ó índice

Volver ó principio


Ir á páxina de inicio
Instituto Galego de Análise e
Documentación Internacional
www.igadi.org

ÚLTIMA REVISIÓN: 20/07/2002