Actualidade Exterior / nº 76-11/2002 de 13 de maio Volver ó índice
Francia, Le Pen, Chirac
 
 
Presentación

     
    A primeira volta das eleccións presidenciais francesas, celebrada o domingo 21 de abril, tivo como sorprendente resultado a victoria parcial do ultradereitista Jean Marie Le Pen (16,98% dos votos), que se batiu na segunda ronda electoral o 5 de maio co candidato gaullista Jaques Chirac (19,70%). A atomización política, unha campaña electoral mal dirixida e, sobre todo, o desencanto dos franceses polos seus políticos (a abstención achegouse ata o 28% na primeira volta) propiciaron a debacle do candidato socialista Lionel Jospin (16,10%), que anunciou a súa retirada da vida política. Por segunda vez dende a instauración da V Républica en 1965 non houbo un candidato da esquerda na segunda volta dunhas presidenciais, mentres que o discurso ultranacionalista e xénofobo de Le Pen seduce a case unha quinta parte do electorado.

A victoria de Jaques Chirac na segunda volta quedaba prácticamente garantida ao obter o apoio dos partidos moderados, tanto de esquerda como de dereitas, pero a contenda histórica estivo precedida dunha ampla movilización da poboación que culminou nas manifestacións masivas do primeiro de maio impulsadas polos partidos democráticos de esquerdas, para "bloquear" á ultradereita e convertir a segunda volta nun "referendo pola República"... Asi pode entenderse que Jacques Chirac multiplicara por cinco os votos obtidos entre o 21 de abril e o 5 de Maio, un 82,21% fronte a un 19,88%. Soamente “Lutte Ouvrière” chamou ao voto en branco ou nulo, que se dobrou en porcentaxe, pasando do 2,42% ao 4,28%.Toda a dereita republicana fixo unha piña arredor de Chirac.

Pola súa banda, Jean-Marie Le Pen conseguiu conservar os votos da primeira volta (16,88%) e recoller ós partidarios do seu rival Bruno Mégret (2,34%), presidente do Movemento Nacional Republicano, ata sumar un total de 5.472.454 votos da extrema dereita. A abstención foi a menos, pasando do 28,39% da primeira volta a un 20,29%.

En calquera caso, o avance significativo da ultradereita, que non é un fenómeno aillado en Europa, non deixa de ser preocupante e demanda unha reflexión urxente sobre as causas do desarraigo democrático de importantes sectores da sociedade nos que medra a convicción dunha cidadanía sen valores.
     
     
Índice

     
1   El voto-juramento”, por Serge July, en El Mundo, 6 de maio de 2002.

De ahora en adelante serán las citas de las elecciones legislativas las que determinen los poderes del jefe del Estado: el pleno ejercicio del poder o el armario... La segunda vuelta, el 16 de junio, fijará las nuevas reglas del juego.
     
2   Urnas llenas contra Le Pen”, editorial de ABC, 6 de maio de 2002.

La aplastante victoria de los valores democráticos y la restauración del honor de Francia no deberían ocultar, sin embargo, la profunda metamorfosis de la sociedad francesa, extensible a otros países europeos, cuya expresión más llamativa es la irrupción de los extremismos.
     
3   France's referendum of democracy”, por Dominique Moisi, en Financial Times, 5 de maio de 2002.

Yet it is too early to proclaim that the French republic is alive and well. The results of May 5 were without ambiguity. But they should not allow us to forget the lessons of April 21, nor conceal the importance of the ballots that will take place on June 9 and 16 with the two rounds of the legislative elections.
     
4   Le Pen: A Legacy To Outlive a Campaign”, en Stratfor.com, 30 de abril de 2002.

German Chancellor Gerhard Schroeder, French President Jacques Chirac and others will use concerns over the emergence of the extreme right in Europe as an excuse to resist unpopular European Union integration policies. This will mark a dramatic slowdown in EU-driven reforms and create more friction between Brussels and national governments.
     
5   Il faut une nouvelle social-démocratie pour un nouveau siècle”, por Denis MacShane, en Le Temps, 30 de abril de 2002.

Pour l'essentiel, les partis de gauche qui, comme le Parti Socialiste de Jospin, se sont efforcés de maintenir une politique défensive basée sur le socialisme d'Etat ou de conserver telle quelle une coalition d'institutions favorisant le statu quo, ont échoué. Chercher à défendre le passé et rejeter la modernité condamnent la gauche à l'autodestruction.
     
6   The terrible failure of Europe's left”, en The New Statesman, 29 de abril de 2002.

But it is not only new Labour that needs to learn lessons from France. George Bush is US president largely because so many on the American left, wishing to record their principled disgust with the Clinton-Gore regime, supported Ralph Nader in the 2000 election.
     
7   Choque democrático”, por José Manuel Fernandes, en Público, 23 de abril de 2002.

Le Pen é a expressao francesa de um mal que corrói vários Estados europeus, e que nao tem sido encarado de frente.
     
8   Un inquiétant séisme politique”, por Gérard Courtois, en Le Monde, 22 de abril de 2002.

Ce premier tour de présidentielle apparaît donc comme l'élection de tous les rejets... La marée du vote protestataire est en effet spectaculaire.
     
9   L'ennemi”, por Jean-Daniel, en Le Nouvel Observateur, 23 de abril de 2002.

La vérite la plus pénible est qu'un certain nombre d'électeurs ne se sentent plus citoyens, c'est-à-dire pourvous de responsabilité et de pouvoir.
     
10   La fracture politique”, por Serge July, Editorial de Libération, 23 de abril de 2002.

La classe ouvrière, cet autre socle traditionnel de la gauche, a fait, de son côté, sécession. Déjà attirée par Le Pen, dans les scrutins précédents, elle a cette fois rompu brutalement avec les partis de gouvernment. Il y a eu, dimanche soir, un effondrement socialo-communiste au profit de Le Pen et de deux des trois candidats trotskistes, ces candidats de la manière forte. Les départements ouvriers, les circonscriptions ouvrières acquises au PS et au PC souvent depuis des décennies ont basculé.
     
11   La crisis francesa”, por Sami Naïr, en El País, 6 de maio de 2002.

Todo el mundo sabe bien que el electorado de Le Pen no debe confundirse con los dirigentes del Frente Nacional. Éstos son militantes de extrema derecha neofascistas, que no esconden sus intenciones autoritarias ni sus obsesiones xenófobas. Por el contrario, los electores, o en todo caso la inmensa mayoría de ellos, encarnan más bien una reacción integrista frente a la descomposición de las estructuras de solidaridad del Estado republicano.
Volver ó índice

Volver ó principio


Ir á páxina de inicio
Instituto Galego de Análise e
Documentación Internacional
www.igadi.org

ÚLTIMA REVISIÓN: 10/05/2002