Actualidade Exterior / nº 125-06/2004 de 15 de marzo Volver ó índice
Austria: o regreso de Jörg Haider
 
 
Presentación

     
    O que parecía imposible dende as eleccións lexislativas de 2002, cando o Partido Liberal Austríaco (FPOE) experimentou a maior derrota electoral na historia de Austria, ocorreu o domingo 7 de marzo en Austria: máis dun 42 por cento dos electores do Estado de Carintia reafirmaron o seu apoio ao dirixente populista Joerg Haider, quen celebrou a victoria máis sorprendente da súa carreira política.

O Partido Liberal obtivo o 42,5 por cento dos votos, un 0,4 por cento máis que nos últimos comicios de 1999. O partido do chanceler e líder dos populares (OEVP), Wolfgang Schüssel, foi o gran perdedor das eleccións. Os socialdemócratas (SPOE) puideron aumentar a súa porcentaxe de votos, pero non o suficiente para gañar ao Partido Nacional Liberal. A súa victoria foi unha sorpresa, anque xa se sabe que Haider, como ningún outro político austríaco, é quen de converterse no centro de atención. Os seus propios partidarios quedaron asombrados cando escoitaron os primeiros resultados. Cando todas as sondaxes de opinión lle prognosticaban unha derrota, o home forte do Partido Liberal volveu gañar.

Pero, cómo foi posible esta victoria? Cómo o político austríaco máis controvertido non soamente no propio país, senón no mundo, foi quen de gañar estas eleccións, consideradas anticipadamente como unha victoria segura dos socialdemócratas? Nin sequera o mesmo Joerg Haider quixo responder á pregunta acerca de se estamos ante unha victoria persoal ou do partido.

Alén da sorpresa, cómpre ter en conta varios aspectos interesantes sobre as eleccións en Carintia. Primeiro, os propios habitantes de Carintia. Anque ninguén o quere admitir, os carintinos respectan ao seu gobernador tanto polas súas posicións nacionalistas como polos resultados positivos da súa política. Non todos están de acordo coas súas visitas a Saddam Hussein ou coas súas opinións sobre a política de Hitler e Bush; pero o aceptan porque, en xeral, “Haider di o que a xente pensa” e o que o resto dos políticos non se atreven a dicir. Ademais, existe unha resistencia moi forte nas provincias austríacas fronte á política federal. Por iso soamente un gobernador ”forte” pode garantir un peso político adecuado para ser respectado polo goberno federal.

Isto nos leva a outro aspecto interesante: o que pasou cos demais partidos políticos que fixeron posible esta victoria, sobre todo co candidato socialdemócrata, Peter Ambrozy, que non foi quen de manter as súas posicións contra Haider. En terceiro lugar, a campaña electoral de Haider, quen, segundo estimacións, gastou máis de 8 millóns de euros nunha promoción centrada unicamente na súa persoa.

Joerg Haider, un populista de dereitas, non respecta os límites do discurso político establecido en Austria, un país cun sistema que non avanzou dende a fin da Segunda Guerra Mundial. Anque o seu partido está no goberno, Haider é a maior forza de oposición ao goberno, e, paradoxalmente, ese contrasentido é unha das razóns que explican o éxito da súa política nas ultimas décadas. O triunfo de Haider se debe primeiro que nada á súa persoa.

Pero Haider non soamente é o gobernador do estado federal de Carintia; tamén é o ideólogo do Partido Liberal, que forma parte da coalición en Viena e que respalda ao chanceler Wolfgang Schuessel. Dende o momento en que a UE impuxo sancións contra Austria pola coalición entre o Partido Popular e o Partido Liberal, Haider deixou de ser o líder oficial do partido, pero non cabe dúbida da súa influencia dominante na xestión do FPOE. Haider abandonou a dirección do partido no ano 2000, e semella que agora é o momento para volver a presidir o Partido Liberal.

Haider é un perigo para o chanceler Wolfgang Schuessel, para quen as eleccións en Carintia foron un pesadelo. O seu partido perdeu a metade dos representantes na Cámara rexional, e o peso político de Haider, quen xa provocara a ruptura do goberno austríaco en 2001, creceu de novo. O único consolo para o chanceler Schuessel é que unha derrota de Haider case con seguridade houbera desfeito de novo a coalición gobernamental. O que vai a suceder agora depende dos cálculos de Joerg Haider e do apoio do Partido Popular á súa candidatura ao cargo de gobernador.
     
     
Índice

     
1   Charme vor Inhalt in Oesterreich”, NZZ (Neue Zuercher Zeitung), 9 de marzo de 2004.

Bei der Landtagswahl in Kärnten hat der weltberühmte Landeshauptmann Jörg Haider seine vor kurzem noch stark angeschlagene Position erneut gefestigt - ein Erfolg des Populisten und Charismatikers. Die Wiederwahl scheint ihm sicher, denn seine Freiheitlichen haben ihren Spitzenplatz gehalten, anders als in Salzburg, wo sie praktisch in der Bedeutungslosigkeit versunken sind. Die Sozialdemokraten haben auch in Kärnten zugelegt, während die Volkspartei zur Kleinpartei geschrumpft ist; sie ist gerade noch stark genug, um Haider das Verbleiben im Amt zu ermöglichen.
     
2   Haider pourrait relancer sa carrière national”, en Le Figaro, 9 de marzo de 2004.

«Vive le populisme», résume le quotidien conservateur Die Presse. Chassé par la grande porte de la politique fédérale, Jörg Haider, l'enfant terrible de la classe politique autrichienne, revient par le fenestron de son fief de Carinthie. Et le second scrutin régional de dimanche, dans le Land de Salzbourg, apporte la victoire à la tête de liste sociale-démocrate, Gabi Burgstaller, qui avait tablé sur son charisme plutôt que le moindre argument de fond.
     
3   Triunfo inesperado”, en Deutsche Welle, 8 de marzo de 2004.

Carintia es el único de nueve estados gobernado por los ultranacionalistas. El politólogo austríaco, Anton Pelinka, asegura que sólo aquí existe suelo fértil para el FPOe. Según Pelinka, Carintia se diferencia por varios factores del resto de los estados federados austríacos. En este estado imperan las diferencias étnicas, viejos prejuicios frente a la minoría eslava y el pangermanismo tiene raíces más profundas que en otros estados del país.
     
4   Kaernten ist anders”, FAZ (frankfurter Allgemeine Zeitung), 8 de marzo de 2004.

Nach seinem Wahlsieg in Kärnten hat Landeshauptmann Haider seinen Anspruch auf eine Wiederwahl erhoben. Er erwarte jetzt nicht nur Unterstützung aus der SPÖ, sondern auch ein Umdenken in der ÖVP, so Haider im Rundfunk. Am Montag bot er beiden Parteien an, künftig "in allen wesentlichen Fragen im Interesse des Landes und seiner Bevölkerung zusammenzuarbeiten". Deswegen sollten auch so rasch wie möglich klare Verhältnisse im Blick auf die Regierungsbildung und die Wahl des Landeshauptmanns geschaffen werden.
     
5   Noch mehr Kaerntnerisch in den Wiener Amststuben”, en Die Presse, 8 de marzo de 2004.

I'll be back, lautet ein legendärer Sager der Filmgeschichte. Wobei sich die Rückkehr (des Terminators) übrigens einigermaßen brachial gestaltet. Auch Jörg Haider ist nach diesem Wahlsonntag definitiv wieder da. Im Grunde bestimmte er schon in den letzten Wochen die Bundespolitik: angefangen von der Zurückzahlung der Pensionsverluste, mit der er auch den Bund zum Handeln zwang, bis zu einer möglichen Präsidentschaftskandidatur des VP-Mannes Franz Fiedler, bei der Haider eine wichtige Rolle spielt. Der Bärentaler wird künftig noch mehr in der Bundespolitik mitmischen wollen, was große Reformnotwendigkeiten wie die Pensions-Harmonisierung schwierig gestalten dürfte. Und Kärnten wird weiterhin die FP-Jobbörse bleiben: Schon jetzt ist der häufigste Dialekt in blauen Ministerbüros Kärntnerisch.
     
6   Haider’s enduring appeal”, en BBC News Online, 8 de marzo de 2004.

Joerg Haider, the charismatic nationalist associated with controversial causes like Saddam Hussein and Nazi employment policy, was meant to have slipped from power in local elections at the weekend as part of the general plummet in popularity of his far-right Freedom Party. But he looks likely to hang on to his job as governor of the southern Austrian province of Carinthia. He managed not just to maintain the share of the vote he won in 1999, when Carinthians last held regional elections, but even to marginally increase his party's standing.
     
7   Ich bin nicht der Butler der FPOE”, Entrevista con Joerg Haider, Kleine Zeitung, 9 de marzo de 2004.

Wahlsieger Haider schließt Übernahme der Bundespartei nicht aus, will aber nicht mehr für "die anderen durchs Land tingeln". HAIDER: Für mich ist es der Höhepunkt meiner politischen Laufbahn, unter solchen Umständen einen Erfolg zu erkämpfen. Es ging sehr um mich persönlich.
     
8   Kaernten ist wirklich anders”, Sueddeutsche Zeitung, 7 de marzo de 2004.

Die FPÖ ist den Leuten egal: Hauptsache Junker Jörg bleibt. Neben schwächelnden bis erbärmlichen Gegenkandidaten hat der verblassende Alpenfürst noch immer höchsten Glanz. Zwar haben auch die Sozialdemokraten hinzugewonnen. Sie können wie schon bei den letzten Nationalratswahlen mit dem relativen Sieg jedoch nichts anfangen, denn andere wissen glänzender zu siegen. Jörg Haider wird mit dem Sieg in Kärnten wieder hoch pokern in Wien. Der Kärntner Widersinn macht ihn aber aus Wiener Sicht endgültig zum exzentrischen Provinz-Außenseiter, dem man noch widerwilliger zuhören wird als bisher.
     
9   El triunfo en Carintia aúpa de nuevo al ultra Haider”, La Vanguardia, 8 de marzo de 2004.

El líder de la extrema derecha austriaca Jörg Haider puede planear un inmediato retorno a la política nacional tras su triunfo en las elecciones federales de la región de Carintia, un resultado que incomoda al primer ministro, Wolfgang Schüssel, del Partido Popular, que gobierna en coalición con el Partido Nacional Liberal que maneja Haider desde la sombra.
     
10   El partido ultra de Haider mantiene contra pronóstico su primacía en la region de Carintia”, en El Mundo, 7 de marzo de 2004.

Este triunfo permitirá a Haider mantenerse otro cinco años en el poder en el estado más meridional de Austria y continuar influyendo en los designios de la coalición gubernamental en Viena, formada por los 'populares' de Schüssel y el FPÖ.
     
11   El ultraconservador austríaco vuelve a ganar los comicios en Carintia”, en ABC, 8 de marzo de 2004.

Muchos analistas advierten de que la victoria de Haider supone una amenaza para el canciller Wolfgang Schüssel, que gobierna la República alpina gracias al apoyo de los siete diputados que el FPÖ tiene en el Parlamento de Viena. Ya en 2001, las maniobras de Haider provocaron una crisis de gobierno, la ruptura de la coalición ÖVP-FPÖ y la convocatoria de elecciones anticipadas.
     
12   Haider’s star ascends with victory in Austria”, IHT (International Herald Tribune), 8 de marzo de 2004.

Jörg Haider's political star rose Sunday after his rightist party won elections in his home province, giving him what he hopes will be a springboard to reclaim national prominence.While the voting was restricted to Carinthia, Austria's southernmost province, its significance extends beyond. Haider hoped to use a victory to revitalize his Freedom Party, which has less than 10 percent support in national opinion surveys, down from 27 percent support in the 1999 national elections, when Haider's attacks on traditional political parties and bursts of xenophobia powered his party into the Austrian government.
 
Volver ó índice

Volver ó principio


Ir á páxina de inicio
Instituto Galego de Análise e
Documentación Internacional
www.igadi.org

ÚLTIMA REVISIÓN: 13/03/2004
Fernando Pol